“Em cứ ngồi đi.”
Tôi vào bếp pha một bát mì ăn liền.
Ngồi xổm bên bếp ăn hết.
Phương Viễn vào rót nước, thấy tôi ngồi xổm dưới đất, nhíu mày.
“Sao em không ra ngoài ăn?”
“Trên bàn không có bát đũa của em.”
Anh ta im lặng một giây.
Quay người đi ra.
Đêm đó tôi nằm trên giường, nghe thấy tiếng Tiền Quế Phương và Phương Viễn nói chuyện ngoài phòng khách.
Không lớn, nhưng nhà cũ cách âm kém.
“…Con bé Đình Đình này tốt thật, miệng ngọt, tay chân cũng nhanh nhẹn.”
“Mẹ, mẹ nói gì vậy.”
“Mẹ nói linh tinh thôi. Con tự nhìn lại vợ con đi, suốt ngày mặt mày khó chịu, cho nó ăn còn chê đồ ăn không ngon.”
“Mẹ—”
“Mẹ nói cho con biết, Phương Viễn, phụ nữ không thể nuông chiều. Nó mà biết điều thì sống tiếp, không biết điều thì mẹ thay cho con một người khác.”
Tôi trùm chăn kín đầu.
Đêm đó không ngủ được.
Sáng hôm sau, tôi kiểm tra lịch sử thanh toán WeChat của Phương Viễn.
Thói quen nghề nghiệp.
Khi nhìn thấy bảng sao kê, tay tôi vẫn rất ổn định.
Trong ba tháng qua, anh ta chuyển tiền cho Lưu Đình tổng cộng mười bảy lần.
Khoản ít nhất là năm trăm, ghi chú “tiền trà sữa”.
Khoản lớn nhất là mười hai nghìn, ghi chú là một biểu tượng trái tim.
Cộng lại, ba vạn bảy nghìn bốn.
Gần bằng toàn bộ tiền sinh hoạt mỗi tháng tôi nộp cho mẹ anh ta.
Tôi chụp màn hình.
Lưu vào email.
Tắt điện thoại.
Đi vào bếp nấu một nồi cháo táo đỏ cho Tiền Quế Phương.
Lúc đặt lên bàn, bà ta đang gọi video với Phương Viễn.
“…Trưa con đừng gọi đồ ăn ngoài, mẹ gói sẵn sủi cảo rồi, để Đình Đình mang qua cho con.”
Tôi đặt bát cháo trước mặt bà ta.
“Mẹ, uống lúc còn nóng.”
Bà ta nhìn cũng không nhìn tôi một cái.
“Biết rồi.”
05
Cọng rơm cuối cùng đè gãy con lạc đà, không phải là Lưu Đình.
Mà là hộ khẩu của Tiền Quế Phương.
Năm thứ năm kết hôn, phường gọi tôi đi gia hạn giấy cư trú.
Nhân viên tra thông tin của tôi, xác nhận lại một câu:
“Cô Khương Hòa, hộ khẩu của cô hiện vẫn ở địa chỉ cũ, không có ghi nhận chuyển đi. Xác nhận gia hạn đúng không?”
“Đúng, gia hạn.”
Lúc kết hôn, Tiền Quế Phương đã ngăn không cho tôi chuyển hộ khẩu.
“Nhà là của họ Phương, đứng tên Phương Viễn. Hộ khẩu của cô mà chuyển sang, sau này lỡ có chuyện thì chẳng phải thêm phiền phức sao?”
Phương Viễn khi đó còn thấy ngại: “Mẹ, sao lại như vậy—”
“Nghe mẹ! Nhà cửa là chuyện lớn!”
Tôi không tranh.
Không phải tôi không muốn tranh, mà là tôi quá rõ—bà ta không cho tôi chuyển, ngược lại lại là chuyện tốt cho tôi.
Không chuyển hộ khẩu, về mặt pháp luật, tôi và bà ta không tồn tại quan hệ phụng dưỡng.
Mấy năm làm kiểm toán, tôi đã thấy quá nhiều vụ ly hôn, tranh chấp tài sản.
Có những con đường vòng, người khác đã đi thay tôi rồi.
Vì vậy từ đầu đến cuối, tôi chưa từng chủ động nhắc đến chuyện chuyển hộ khẩu.
Bà ta tưởng mình đang đề phòng tôi.
Thực ra là đang giúp tôi.
Chuyện này tôi chưa từng nói với ai.
Ngay cả Tô Dao cũng không biết.
Hôm từ ủy ban phường đi ra, tôi đứng bên đường cười rất lâu.
Một ông bác đi ngang hỏi tôi: “Cô gái, cháu ổn chứ?”
“Ổn ạ.”
“Cháu chỉ là đột nhiên thấy, có những chuyện thật sự rất châm biếm.”
Năm ngày sau, tôi phát hiện Tiền Quế Phương đang lén xem điện thoại của tôi.
Hôm đó tôi đi tắm không mang theo điện thoại.
Khi ra ngoài, thấy bà ta ngồi trên sofa, tay cầm điện thoại của tôi, sắc mặt không được tốt.
“Mẹ?”
“Điện thoại con kêu nên mẹ xem giúp một chút.”
Bà ta đưa điện thoại cho tôi, ánh mắt lảng tránh.
“Bạn học Tô Dao của con làm nghề gì?”
“Luật sư.”
“Luật sư gì?”
“Ly hôn.”
Sắc mặt bà ta lập tức cứng lại.
“Con định ly hôn à?”
“Không.”
“Tốt nhất là không.” Bà ta đứng dậy, giọng đột nhiên trở nên cứng rắn, “Mẹ nói cho con biết, Khương Hòa, Phương Viễn là con một. Con gả vào đây thì là người nhà họ Phương. Muốn đi? Được. Ra đi tay trắng.”
“Đừng hòng mang theo bất cứ thứ gì.”
Tôi nhìn bà ta.
Lần đầu tiên cảm thấy gương mặt này thật xa lạ.
Hoặc nói đúng hơn, lần đầu tiên nhìn rõ.
Tối hôm đó, tôi mở điện thoại trong chăn.
Tin nhắn Tô Dao gửi là:
“Hòa Hòa, chuyện lần trước cậu hỏi về thu thập chứng cứ chuyển tài sản trong hôn nhân, tớ tra xong rồi. Tìm lúc gặp nhau nói kỹ.”
Bị Tiền Quế Phương nhìn thấy hết.
Không sao.
Dù sao, cũng sắp đến lúc rồi.
06
Thứ thật sự khiến tôi mở miệng nói ly hôn, là một buổi chiều Chủ nhật.
Tiền Quế Phương đi chùa thắp hương, Phương Viễn nói tăng ca.
Tôi ở nhà một mình dọn tủ quần áo, từ túi áo vest của Phương Viễn rơi ra một tấm thẻ.
Thẻ đặt phòng VIP của một trung tâm chăm sóc sau sinh.
“Kính gửi quý khách họ Phương, chúc mừng ngài sắp đón thành viên mới, phòng đơn cao cấp ngài đặt đã được xác nhận.”
Ngày đặt là ba tháng sau.
Loại phòng: phòng phục hồi sau sinh.
Tôi không mang thai.
Tay tôi bắt đầu lạnh đi.
Khi Phương Viễn về, tôi đã ngồi ở phòng khách đợi anh ta.
Tấm thẻ đặt trên bàn trà.
Khoảnh khắc anh ta nhìn thấy tấm thẻ, bước chân khựng lại.
“Khương Hòa—”
“Lưu Đình mang thai rồi?”
“Em nghe anh giải thích.”
“Mấy tháng rồi?”
“…Bốn tháng.”
Bốn tháng.
Nghĩa là khi tôi ở nhà giặt quần áo, nấu cơm cho anh ta, bụng của Lưu Đình đã bắt đầu lộ rõ.
“Mẹ anh biết không?”
Phương Viễn không nói gì.
Đó chính là câu trả lời.
Biết.
Đương nhiên là biết.
Những lần qua lại thường xuyên, những bộ bát đũa dư ra trên bàn ăn, những câu “con bé Đình Đình này tốt thật”—tất cả đều là dọn đường.
Tiền Quế Phương không hề hồ đồ, bà ta rất tính toán.
Bà ta đã sớm chọn sẵn người thay thế.
Còn tôi, là người cuối cùng biết.
“Ly hôn đi.”
Khi ba chữ này nói ra, chính tôi cũng bất ngờ.
Giọng rất bình tĩnh, giống như đang nói “hôm nay thời tiết đẹp”.
Phương Viễn lập tức hoảng: “Khương Hòa, em bình tĩnh—”
“Em rất bình tĩnh.”
“Phương Viễn, sáu năm rồi.”
Anh ta như bị nghẹn lại bởi ba chữ đó.
“Ly hôn thuận tình. Nhà là anh mua trước hôn nhân, em không lấy. Nội thất điện máy em cũng không cần. Tiền tiết kiệm—”
Tôi cười một tiếng.
“Tiền tiết kiệm nào? Số tiền trong tay mẹ anh vốn dĩ là lương của em. Tiền của em, em sẽ tự đòi lại.”
“Em không thể như vậy!”
“Như nào?”
“Em cái gì cũng không lấy mà đi, người ngoài sẽ nhìn nhà họ Phương chúng ta ra sao?”
Câu này khiến tôi thấy buồn cười.
Đến lúc này rồi, anh ta vẫn quan tâm đến thể diện.
“Vậy thì coi như ra đi tay trắng đi.”
“Dù sao lúc em bước vào nhà này, cũng chẳng mang theo thứ gì của nhà anh.”
Ba ngày sau, tôi dọn đi.
Lúc rời đi chỉ mang theo hai chiếc vali.
Tiền Quế Phương đứng ở cửa, hai tay khoanh trước ngực.
“Đi rồi thì tốt, đi rồi thì tốt.”
“Nhà họ Phương chúng tôi không cần loại gà mái không đẻ trứng như cô.”
Tôi kéo vali, không quay đầu lại.
Sau lưng vang lên giọng Phương Viễn: “Mẹ, mẹ bớt nói lại đi.”
Giọng Tiền Quế Phương còn lớn hơn: “Tôi nói sai à? Sáu năm không đẻ được đứa nào, lại còn ăn bám—”
Cửa thang máy đóng lại.
Thế giới yên tĩnh.
Tôi dựa vào tường trong thang máy, nhìn con số tầng trên đầu từng cái giảm xuống.
Mười bảy, mười sáu, mười lăm.
Không khóc.
Móng tay bấm sâu vào lòng bàn tay.
Tầng một.
Cửa mở ra.
Ánh nắng rất sáng.
Tôi kéo hai chiếc vali bước vào cuộc sống mới.
Việc đầu tiên của cuộc sống mới đó, là về nhà mở máy tính, in toàn bộ sổ sách sáu năm trong email ra.
Một trăm mười bảy trang.
Xếp ngay ngắn trên bàn.
Tôi gửi cho Tô Dao một tin nhắn:
“Ly hôn rồi. Tài liệu đầy đủ. Chờ bà ta đến tìm.”
Tô Dao trả lời ngay lập tức:
“Bà ta sẽ đến. Loại người này, không vắt kiệt giọt cuối cùng thì sẽ không dừng lại.”
07
Những ngày sau khi ly hôn, ngược lại là quãng thời gian tôi sống thoải mái nhất trong những năm qua.
Tôi thuê một căn một phòng, đi bộ đến công ty mất mười lăm phút.
Tiền thuê ba nghìn hai một tháng, ban công hướng nam.
Bốn giờ chiều, ánh nắng sẽ rơi xuống bệ cửa sổ, tôi mua một cái đệm sáu mươi tệ trải lên đó, có lúc tựa vào đọc sách cả buổi chiều.
Yên tĩnh.
Không còn ai đứng trong phòng khách gọi điện lớn tiếng mắng tôi.
Không còn ai lục điện thoại của tôi.
Không còn ai trên bàn ăn chỉ vào tôi mà nói tôi không biết đẻ.
Tháng đầu tiên tôi gầy đi năm cân.
Không phải vì không ăn.
Mà là không cần mỗi bữa ăn đều nuốt cùng những lời chửi rủa nữa.
Trong công việc, tháng thứ ba sau ly hôn tôi nhảy việc.
Từ công ty kiểm toán sang một công ty niêm yết làm quản lý tài chính, lương tăng gấp đôi.
Văn phòng mới cửa sổ rất lớn, nhìn ra một con sông.
Tôi đặt một chậu trầu bà trên bệ cửa sổ.
Lúc tưới nước, thỉnh thoảng lại nhớ đến—lúc ở nhà họ Phương, chậu hoa nhài tôi nuôi ba năm, bị Tiền Quế Phương đổ vào một chậu nước rửa chân để qua đêm, chết rồi.
Bà ta nói: “Trồng hoa làm gì, tốn nước.”
Trầu bà phát triển rất tốt.
Lá xanh mướt.
Không ai đổ nước rửa chân vào đó nữa.
Năm đầu sau ly hôn, Phương Viễn có gọi điện vài lần.
Nội dung chẳng qua hai loại:
Hoặc là “Mẹ anh hỏi em có thể giúp đóng bảo hiểm y tế không”.
Hoặc là “Em có lấy cái áo len xám của anh không”.
Tôi đều cúp máy.
Thỉnh thoảng nghe được chút tin từ bạn chung.
Phương Viễn và Lưu Đình sinh một bé gái.
Tiền Quế Phương rất vui, ngày nào cũng chăm cữ, coi Lưu Đình như con ruột.
“Chăm còn tận tình hơn lúc chăm cậu nữa.” Bạn tôi thở dài.
Tôi cười.
“Đương nhiên rồi. Tôi đâu thể sinh cháu trai cho bà ta.”
Bạn hỏi: “Cậu không tức à?”
“Không.”
“Bà ta đối xử tốt với ai là chuyện của bà ta.”
“Không liên quan đến tôi nữa.”
Năm thứ hai sau ly hôn, tin tức thay đổi.
Phương Viễn bị công ty cho nghỉ việc.
Lưu Đình bế con về nhà mẹ đẻ.
Đầu gối Tiền Quế Phương tái phát chấn thương cũ, cần thay khớp.
Chi phí: mười tám vạn.
Phương Viễn không có việc làm, Lưu Đình không chịu trả tiền.
Còn tiền tiết kiệm của Tiền Quế Phương—
Những khoản “tiền sinh hoạt” bà ta lấy từ tôi và Phương Viễn những năm đó—đã bị tiêu gần hết vào việc sinh con, ở cữ và mua đồ cho em bé.
Thế là, vào một buổi chiều thứ Tư rất bình thường, tôi nhận được tờ giấy triệu tập đó.
“Bị đơn Khương Hòa, chưa thực hiện nghĩa vụ phụng dưỡng.”
Tôi nhìn tên “luật sư đại diện nguyên đơn” trên giấy: Chu Kiến Quốc.
Tra thử trên mạng, luật sư nhỏ ở thành phố tuyến ba, từng nhận vài vụ tranh chấp phụng dưỡng, tỉ lệ thắng không cao.
Tiền Quế Phương có lẽ nghĩ rằng, chỉ cần kéo tôi ra tòa, tôi sẽ lại ngoan ngoãn móc tiền như trước.
Trong nhận thức của bà ta, tôi vẫn là quả hồng mềm, chỉ cần nói một câu “người một nhà không nói hai lời” là có thể khiến tôi im lặng.
Bà ta không biết rằng—
Quả hồng mềm đó, đã không còn ở nhà họ Phương nữa.
Tối hôm đó tôi hẹn Tô Dao ăn cơm.
Trong quán lẩu khói bốc nghi ngút, cô ấy lật từng trang một trăm mười bảy trang tài liệu tôi mang theo, xem càng lúc càng chậm.
“Cậu giữ cả vé máy bay đi Tam Á của bà ta luôn à?”
“Bệnh nghề nghiệp.”
“Cả hóa đơn phẫu thuật đầu gối lần đó nữa?”
“Mười hai vạn ba nghìn bảy.”
Tô Dao đóng tập hồ sơ lại, nâng cốc cola lên.
“Khương Hòa, cậu biết điểm thắng nằm ở đâu không?”
“Hộ khẩu.”